Dorpskerk zet deuren tijdens herbouw open

VAASSEN – De Vaassense dorps­kerk wordt momenteel ver­bouwd. Veel mensen komen langs en vragen zich af hoe het eruit ziet. Een aantal van hen komt even binnen om een kijkje te ne­men. Vaak met de nodige schroom, want ze willen de men­sen die aan het werk zijn niet in deweg lopen. De werkzaamhe­den van de vrijwilligers zijn voor een groot deel afgerond en de kerk is ontruimd. De werkzaamhe­den om het interieur te vernieu­wen kunnen nu beginnen. Wie nog niet binnen is geweest, maar wel graag wil kijken kan zaterdag terecht tussen 10 en 12 uur.

Bron: De Stentor, 18 april 2013

 

Ds. Mijnssen overleden

VAASSEN. Den 10den April jl. is alhier overleden, de Wel Eerw. Heer J. Mijnssen, sinds het jaar 1804 rustend Leeraar dezer Gemeente.
De Overledene heeft uitdrukkelijk begeerd, dat niets meer van zijn overlijden in de Boekzaal zou gemeld worden.

Bron: Boekzaal, mei 1812

’t Kerkje aan de Deventerstraat wordt toegankelijker

EPE – t Kerkje, zoals het gebouw aan de Deventerstraat heet van de Vrijzinnige Geloofsgemeenschap Vaassen, wordt toegankelijker voor mensen die zijn aangewezen op een rolstoel of rollator.

VAASSEN – Bedoeling is om het grindpad dat naar de entree leidt van ’t Kerkje te vervangen door bestrating. Daarmee doen verschillende ouderen die gebruik maken van een rolstoel of rollator om naar de diensten, de lezingen en andere activiteiten te komen, hun voordeel. Ze zakken niet langer weg in het grind. Enkele ouderen zijn zo bang om te vallen dat ze hebben aangegeven niet meer te komen zolang er grind ligt.

Stichting Het Dorpshuis, eigenaresse van het kerkgebouw, heeft met succes een beroep gedaan op de subsidieregeling toegankelijkheid openbare gebouwen van de gemeente Epe. Voor het vervangen van het grind door bestrating stelt de gemeente 1600 euro beschikbaar. Dat is tweederde deel van de totale kosten.

Vele handen maken licht werk

De dorpskerk in Vaassen is de komende maanden ‘under construction’.

VAASSEN – Het leek alsof ze een cursus ‘hoe ontmantel je in snel­treintempo  een kerk’ hadden ge­volgd.  Vrijwilligers van de her­vormde  gemeente Vaassen waren gisteren om acht uur begonnen met het strippen van het interi­eur  van ‘hun’ dorpskerk. Nauwe­lijks  twee uur later stonden de meeste kerkbanken – toch behoor­lijk  zware joekels van 4m20 lang ­al buiten. Het legertje van zo’n twintig vrijwilligers – in totaal hebben zich ruim veertig mensen opgegeven om hand en spandien­sten  te verrichten bij het vernieu­wen  van het interieur – had de vaart er goed in, ondanks dat de meesten zestig- en zeventigplus­sers  zijn. Er hebben zich zelfs drie vrijwilligers gemeld, die ‘vetera­nen’  zijn van 1962, toen het interi­eur  voor het laatst ingrijpend werd vernieuwd.

Op eerste paasdag nam de her­vormde gemeente Vaassen af­scheid van dat interieur, dat er dus zo’n vijftig jaar in heeft geze­ten. Met Pasen zijn voorlopig de laatste diensten gehouden in de kerk, die de komende maanden van binnen een gedaantewisse­ling  ondergaat. Het complete inte­rieur  wordt vernieuwd, op het or­gel  en het plafond na. Bedoeling is om de kerk meer een ontmoe­tingsruimte  te maken, die ook ge­schikt  is voor andere activiteiten, zoals lezingen en concerten. De kerkbanken zijn daarbij een sta-in-de-weg. Er komen dan ook stoelen te staan, waardoor een flexibeler opstelling mogelijk is.

Nog een in het oog springende verandering is de glazen portaal die wordt gemaakt aan de Dorps­straatzijde,  waardoor de kerk dus een tweede ingang krijgt. Verder krijgt de kerk de beschikking over een keuken, twee toiletten, een berging en een garderobe. Ook de technische installaties worden ver­vangen. Er komt vloerverwar­ming, een nieuwe verlichting en ‘beeld en geluid’ worden gemoder­niseerd. Op 22 september, zo is de planning, wordt het nieuwe interi­eur  in gebruik genomen.

Waarschijnlijk mede omdat het de laatste keer was dat ze de kerk in de ‘oude staat’ konden aan­schouwen, maar uiteraard ook om­dat het Pasen was, trokken de dien­sten  op eerste paasdag meer kerk­gangers dan normaal. Gemiddeld zitten er ‘s zondags tweehonderd tot tweehonderdvijftig mensen in de kerk, terwijl de hervormde ge­meente  Vaassen zo’n tweedui­zend leden heeft. Voor velen geldt dat aan het kerkinterieur allerlei  herinneringen zijn ver­knoopt. Aan huwelijken, doop­plechtigheden, maar ook aan rouwdiensten. Bij de avonddienst op eerste paasdag werd het af­scheid  gesymboliseerd door het naar buiten dragen van de paas­kaars.

Wellicht dat het een troost is dat zo’n dertig kerkbanken een twee­de  leven tegemoet gaan in een kerk in Oekraïne, die eveneens be­zig is om het interieur aan te pas­sen.  Via een Vaassenaar, die zich voor de banken meldde tijdens de kerkopenstelling rond de kerstda­gen, werden de contacten gelegd. Voor vijftien andere banken heb­ben  zich gemeenteleden gemeld, die ze om niet mogen hebben. Verder blijven acht banken in ge­bruik.  Wel gaan de oude laklagen eraf en worden vervangen door nieuwe.

De zes kroonluchters zijn wel ver­kocht, evenals de houten achter­wand  van de kerk, die bestaat uit houten, noestvrije planken van oregon pine. De planken gaan naar een botenbouwer in Vees­sen, die er masten van wil maken. Omdat ze noestvrij zijn, maar ook vanwege hun lengte zijn ze daar uitstekend geschikt voor. De grootste planken hebben een leng­te van 9m 30.

Dat het er rigoureus aan toe gaat bij de interieurvernieuwing blijkt uit het feit dat ook de (enigszins door houtworm aangetaste) vloer eruit gaat en de preekstoel komt straks ook niet meer terug in de vernieuwde kerk. Dat geldt echter niet voor het orgel, dat in 1821 werd gebouwd door Jacobus Arm­brost. Dat blijft in de kerk en wordt gedurende de komende maanden stofvrij ingepakt.
Dat het orgel de dans ontspringt bij de kerkvernieuwing komt om­dat  het een vrij bijzonder orgel is met een rijke geschiedenis. In eer­ste instantie werd het niet volle­dig  opgeleverd, omdat er niet ge­noeg geld voorhanden was voor al­le pijpen, die de duurste onderde­len vormen van een orgel. Pas na enkele jaren was er genoeg geld om het orgel af te bouwen.
In de loop van de jaren werd het oorspronkelijk mechanische orgel een aantal malen ingrijpend ge­wijzigd. Voor het laatst in 2002, toen de Zeeuwse orgelbouwer René Nijsse feitelijk een nieuw mechanisch orgel in de oude or­gelkas bouwde, waarbij gebruik werd gemaakt van een deel van het oude pijpwerk.

Voor het strippen van de kerk heeft de interieurcommissie, die de vernieuwing van het interieur in goede banen moet leiden, de periode tot 22 april uitgetrokken.
Na die tijd wordt de kerk het do­mein van de medewerkers van aannemer Van Laar.

Bron: De Stentor, 3 april 2013.

Bisdom neemt uiteindelijke besluit

Twee van de drie katholieke kerken ten noorden van Twello gaan dicht, die in Epe, Vaassen en/of De Vecht.

EPE – Er is ‘nog helemaal niets’ te zeggen over een mogelijke sluiting van de St. Martinuskerk in Epe en/of de H. Martinuskerk in Vaassen. Ook Plony Epping, voorzitter van de locatieraad van de katholieke kerk in Epe-Heerde tast wat dit betreft nog in het duister.
„De komende tijd wordt onderzoek gedaan naar welke kerk ten noorden van Twello open zal blijven en welke twee dicht zullen gaan. Het uiteindelijke besluit is aan het bisdom.” Dat besluit zal vermoedelijk pas volgend jaar worden genomen. „Tot die tijd gaan wij hier gewoon door zoals we dat tot nu toe altijd hebben gedaan.”
Dat betekent dat er in Epe de ene week vieringen zijn op zaterdagavond, de andere week op zondag.

Bert Jansen uit Twello is binnen de overleggroep aangewezen als aanspreekpunt voor de berichtgeving inzake de aangekondigde sluiting van vijf van de acht kerkgebouwen binnen de Parochie HH. Franciscus en Clara, waaronder ook de kerken in Epe en Vaassen vallen. Volgens hem is er over het algemeen door de parochianen ‘een tikkeltje gelaten’ gereageerd op het nieuws dat maandag naar buiten werd gebracht. Dat het openhouden van acht kerkgebouwen financieel niet meer haalbaar is, daarvan is vrijwel iedereen wel doordrongen. Het nieuws komt in het jaar dat de geloofsgemeenschap Sint Martinus in Twello haar 125-jarig bestaan viert. De jubilerende Sint Martinus – met pakweg 5.000 parochianen veruit de grootste van de zeven geloofsgemeenschappen binnen de parochie HH. Franciscus en Clara – hoeft zelf niet te vrezen om het voortbestaan van de kerk omdat deze door de aartsbisschop van Utrecht, kardinaal Eijk, inmiddels is aangewezen als eucharistisch centrum. Volgens Jansen heeft ook de centrale ligging van de kerk binnen de parochie in dit besluit een belangrijke rol gespeeld.
Het gestaag afnemende kerkbezoek, de ontkerkelijking, in combinatie met de terugloop in het aantal huwelijken, begrafenissen, communicantjes, vormelingen en dopelingen leidt ertoe dat een parochie steeds minder inkomsten krijgt. Jansen:  Alle kerkgebouwen brengen op termijn enorme kosten met zich mee. Als we vijf jaar vooruitkijken, teren we 1,5 miljoen euro in op ons eigen vermogen van rond de 6 miljoen.”
In parochieblad Clara schrijft vice-voorzitter Pieter de Wolf dat zolang er geen  duidelijkheid is over de te sluiten locaties ‘we geen onderhoud meer plegen van enige omvang’. Mogelijk met uitzondering van de Sint Martinuskerk in Twello, voegt hij hieraan toe. De Wolf meldt verder dat het parochiebestuur voortaan alleen schenkingen, legaten en dergelijke accepteert als deze niet uitsluitend gelden voor een bepaalde kerk of onderdeel daarvan. Uitgangspunt van de sluitingsoperatie is dat één kerk ten noorden (in casu Epe, Vaassen of De Vecht) en één kerk ten zuiden van de Sint-Martinuskerk in Twello de functie van kerk behoudt.
Bert Jansen benadrukt dat het proces om een grote mate van zorgvuldigheid vraagt en dat het bestuur alle tussenstappen aan het bisdom moet rapporteren. Op termijn dient het parochiebestuur aan te geven welke andere bestemming(en) zij wenselijk acht voor de af te stoten kerken. Daar zijn nog geen concrete ideeën over.
Alle acht kerkgebouwen zijn eigendom van het bisdom. De kerken in Bussloo, Vaassen en Loenen zijn rijksmonumenten, terwijl die in Twello, Klarenbeek en De Vecht de status van gemeentelijk monument hebben. De in 2010 ontstane HH. Franciscus en Clara parochie telde per 31-12-2011 13.816 leden. De grootste geloofsgemeenschap met 5.193 leden was die in Twello; De Vecht was de kleinste met 760 leden. Hoewel de kerkbalans is opgemaakt, heeft Jansen nog niet de ledenaantallen per 31-12-2012 paraat. Hij rekent op een daling van hooguit ‘een paar procent’.
De H. Martinusparochie Epe-Heerde bestaat dit jaar 110 jaar. Tien jaar geleden, bij de viering van het eeuwfeest, waren er nog 1750 parochianen ingeschreven. De huidige kerk dateert uit 1966. De pastorie werd gebouwd in 1914. Daarin is nu MAM’s Kinderopvang gevestigd.
De H. Martinuskerk in Vaassen dateert uit 1917. Het gebouw is ontworpen door architect Herman Kroes uit Amersfoort. De kerk werd in oktober 2001 door de staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur enWetenschappen aangewezen als beschermd monument. Het gebouw heeft een miljoenen kostende restauratie ondergaan die anderhalf jaar heeft geduurd en pas vorig jaar omstreeks deze tijd werd afgerond.

Bron: De Stentor, 29 maart 2013.
Jenny Polman en Rudi Hofman